Giá trị của nhà sản xuất vắc xin Moderna ghi nhận mức tăng trưởng mạnh mẽ, cao hơn bất kỳ công ty cùng ngành nào khác trên thế giới trong thời kỳ đại dịch.
Theo một bảng xếp hạng do QUICK-FactSet tổng hợp, vốn hóa thị trường của Moderna đã tăng hơn 130 tỷ USD từ cuối tháng 9 lên gần 140 tỷ USD. Thành quả này phần lớn được thúc đẩy bởi thắng lợi của vắc xin mRNA vượt xa những “gã khổng lồ” dược phẩm đã tồn tại hơn một thế kỷ. Đứng thứ hai là Eki Lilly đã tăng vốn hóa thị trường lên khoảng 120 tỷ USD so với cùng kỳ, trong khi Roche đứng thứ tư với mức tăng khoảng 75 tỷ USD.
Được thành lập vào năm 2010 bởi một giáo sư Viện Công nghệ Massachusetts cùng các nhà nghiên cứu và nhà đầu tư của trường Y Harvard, Moderna đã nhận được khoản tài trợ đáng kể từ Cơ quan Dự án Nghiên cứu Tiên tiến Quốc phòng Hoa Kỳ ngay cả trước khi IPO. Công ty đã huy động được hơn 600 triệu USD thông qua đợt phát hành lần đầu ra công chúng vào tháng 12 năm 2018. Mặc dù có chiến lược đầu tư tích cực, dòng vốn dồi dào trên đầy đủ các lĩnh vực tiềm năng nhưng Moderna vẫn lỗ ròng khoảng 700 triệu USD sau khi chi 1,3 tỷ USD vào nghiên cứu và phát triển hồi năm ngoái. Tuy vậy, công ty kiếm được khoảng 4 tỷ USD lợi nhuận từ tháng 1 đến tháng 6 sau khi vắc xin đạt được những tín hiệu đầu tiên, đóng góp đáng kể cho thu nhập. HIện “gã khổng lồ” tận dụng bước đà đại dịch để áp dụng công nghệ chữa trị ung thư và các phương pháp điều trị khác.
BioNTech, xếp thứ bảy về mức tăng định giá cũng tập trung vào công nghệ mRNA. Được thành lập vào năm 2008, công ty Đức hợp tác với Pfizer để đưa vắc xin ra thị trường trong vòng 11 tháng thông qua Dự án Lightspeed, một sáng kiến do chính Giám đốc điều hành Ugur Sahin đề ra. Theo bảng xếp hạng, Pfizer, xếp thứ 14, đã chi 9,4 tỷ USD cho nghiên cứu và phát triển vào năm 2020. “Nhưng những công ty trên gặp khó khăn trong việc tập trung nguồn lực vào các lĩnh vực cụ thể, gây ra sự phản đối từ các nhà đầu tư đang tìm kiếm sự tăng trưởng cân bằng và ổn định”, Shinya Tsuzuki, nhà phân tích cấp cao tại Mizuho Securities cho biết.
Tỷ lệ chi tiêu cho nghiên cứu và phát triển trên doanh thu của 15 công ty dược phẩm lớn đạt 18,6% trong năm tài chính 2020, tăng khoảng 4 điểm so với năm tài chính 2011. Số lượng người chơi và mức độ “chịu chi” ngày càng lớn đè nặng áp lực tài chính lên các công ty. Tetsuya Yamaguchi, Phó Chủ tịch điều hành của Roche, Chugai Pharmaceutical, cho hay: “Chúng tôi sẽ cần xem xét hợp tác với những người mới trong và ngoài nước cũng như các tổ chức nghiên cứu nắm giữ công nghệ tiên tiến”.
Không có công ty Nhật Bản lọt vào top 15 lợi nhuận sau định giá do những tụt hậu về vắc xin cũng như rất ít doanh nghiệp tham gia vào quan hệ đối tác như Pfizer và BioNTech. Trên thực tế, các nhà đầu tư hiện nay tỏ ra e dè với các công ty công nghệ sinh học Nhật Bản. Trong số 45 người chơi được Mizuho Securities theo dõi và có dữ liệu so sánh từ cuối năm 2019, tổng vốn hóa thị trường đã giảm khoảng 5% xuống chỉ còn dưới 2,4 nghìn tỷ yên (21 tỷ USD).
Sau thành công của Moderna, các công ty dược phẩm mới hơn với công nghệ tiên tiến dự kiến sẽ tiếp tục thu hút sự chú ý. Một số người chơi sử dụng liệu pháp chỉnh sửa bộ gen đã công bố kết quả thử nghiệm lâm sàng đầy hứa hẹn. Intellia Therapeutics, được thành lập tại Mỹ vào năm 2014, đã đạt được hơn 8,5 tỷ USD vốn hóa thị trường trong thời kỳ đại dịch.
TL
